Gomułce udało się zahamować wystąpienia ogólnospołeczne w 1968 r., nie powstrzymał jednak kiyzysu systemu. Przez kolejne dwa lata nasilały się ucisk i brutalizacja życia społecznego. Dnia 12 grudnia 1970 r., a więc w okresie przedświątecznym, nastąpiła podwyżka cen de¬talicznych artykułów spożywczych. Było to ostateczną przyczyną strajku. Wśród żądań robotniczych pojawiły się również postulaty zmian we władzach centralnych państwa. Nastąpiły wówczas aresztowania, jed¬nak fali protestów nie dało się już powstrzymać. Dnia 15 grudnia po¬wstał w Gdańsku Międzyzakładowy Komitet Strajkowy, którego człon¬ków niebawem aresztowano. Protest rozszerzył się na inne miasta, między innymi Szczecin. Walki uliczne toczyły się w Gdyni, Tczewie, Pruszczu Gdańskim i Elblągu, a następnego dnia większość zakładów pracy na Wybrzeżu nie uruchomiła produkcji. Podczas walk w Gdyni zginął między innymi osiemnastoletni Zbigniew Godlewski, który zo¬stał jako Janek Wiśniewski uwieczniony w piosence Mieczysława Cho¬lewy Ballada o.Janku Wiśniewskim.
